Search
  • Vassilis Nitsiakos

ΤΑ ΔΕΝΤΡΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ Ή Η ΖΩΗ ΤΩΝ ΔΕΝΤΡΩΝ

Τα δέντρα, ήμερα και άγρια, έχουν την δική τους κοινωνική ζωή. Είναι, έτσι κι αλλιώς, ενταγμένα στον ανθρώπινο πολιτισμό. Άλλωστε, αυτό που αποκαλούμε φύση είναι ανθρώπινη κατασκευή και ως έννοια και ως "πραγματκότητα". "Παρθένα φύση" δεν υπάρχει από την στιγμή που υπάρχει ανθρώπινη κοινωνία και πολιτισμός. Εν πάση περιπτώσει, τα δέντρα στην παιδική ηλικία μας στο χωριό είχαν ιδιαίτερο ρόλο στην ζωή μας. Τα γνωρίζαμε ένα ένα, όπως περίπου το σώμα μας. Άσε που τους είχαμε και ονόματα... Θυμάμαι σε μια εκπαιδευτική εκδρομή με τους φοιτητές στο Κάντσικο, καθώς περπατούσαμε και ανιχνεύαμε τον χώρο γύρω από τον οικισμό, τους ρωτούσα σχετικα με τα δέντρα που συναντούσαμε. Οι περισσοτεροι δεν μπορούσαν να αναγνωρίσουν δέντρα όπως η καρυδιά, η μηλιά, η αχλαδιά κλπ. Όσοι μάλιστα ήταν από την Αθήνα μου έλεγαν ότι στην Αθήνα δεν υπάρχουν. Τους απαντούσα ότι απλά δεν τα βλέπουν, διότι και η όρασή μας είναι επιλεκτική. Στην Αθήνα υπάρχουν τα πάντα. Και μέσα στο κέντρο... Στα χωριά μας, λοιπόν, και στο ορεινό και στο πεδινό, τα δέντρα, ιδιαίτερα τα οπωροφόρα, σηματοδοτούσαν την οργάνωση του χώρου και του χρόνου με έναν καθοριστικό τρόπο για μας τα παιδιά ( και όχι μόνον βέβαια). Του χώρου γιατί οι κινήσεις μας και τα παιχνίδια μας ορίζονταν απο την παρουσία τους σε μεγάλο βαθμό και του χρόνου γιατί τα στάδια καρποφορία και ωρίμανσης όριζαν τη συχνότητα της επαφής μας, της επικοινωνίας μας, με συγκεκριμένα δέντρα. Για παραδειγμα, στο Μουσαλάρι οι μουριές και οι μπορμποτσιαλιές ( μελικοκιές)μας έβγαζαν έξω από τον οικισμό, καθώς βρίσκονταν στους όχθους, στα σύνορα χωραφιών. Οι μουριές την Άνοιξη και οι μποορμποτσιαλιές το Φθινόπωρο. Και τα δύο δέντρα συνδέονταν με παιχνίδια και δράσεις διαφορετικές, Οι μουριές και τα μούρα με το μπάνιο στον Μουσταφά, οι μπορμποτσιαλιές και τα μπορμπότσιαλα με τον "πόλεμο" και την "φορολογία". Ο "πόλεμος" διεξάγονταν με τα κουκούτσια απο τον καρπό και "όπλα" αυτοσχέδια καλαμάκια. Η "φορολογία" ήταν μέρος των εχθροπραξιών ανάμεσα σε ομάδες παιδιών. Μια ομάδα έκανε έφοδο, ενώ κάποια άλλη ήταν ανεβασμένη στο δέντρο, ζητώντας φόρο, δηλαδή μέρος της συγκομιδής με ειρηνικό τρόπο, Εάν κάτι τέτοιο δεν γινόταν αποδεκτό, ακολουθούσε μάχη... Στο Ντένισκο την τιμητική είχαν οι κορομηλιές και οι κερασιές σε ό,τι αφορά τα ήμερα και οι κρανιές και οι γκορτσιές σε ό,τι αφορά τα άγρια. Τις κορομηλιές και τις κερασιές τις ξέραμε μία μία με τα ονόματά τους και τις γνωρίζαμε σαν τα κορμιά μας. Κάποιες, όπως αυτή του Τσιριάπου, τις περιποιούμασταν νωρίς νωρίς τον Ιούνιο, πολύ πριν ωριμάσουν οι καρποί τους. Κάποιες άλλες που είχαν καλή φήμη, όπως η Κίτρινη στον κάτω μαχαλά, γίνονταν αντικείμενο διαπάλης. Οι κερασιές σηματοδοτούσαν το πανηγύρι του ΆΙ Λια, καθώς τα κεράσια τους ωρίμαζαν τότε. Σημειωτέον ότι τα κεράσια δεν τρώγονται άγουρα,όπως τα κορόμηλα. Οι πιο μεγάλες και δημοφιλείς κερασιές ήταν της Ντουμνίκας και του Πασχώνη. Ως προς τα άγρια, οι κρανιές και οι γκορτσιές συνδέονταν με άλλη χωροχρονική οργάνωση. Γίνονταν το Φθινόπωρο και μας έβγαζαν από το χωριό, πηγαίναμε σε τοποθεσίες κοντινές ή μακρινές, Στην Κιάτρα Ντισικάτα, στο Μέρου, στο Τσιρέσιου. Το Λιανοτόπι, που ήταν κάπως μακριά ήταν φημισμένο για τα γκόρτσα του, στο Παλιοχώρι. Τα δέντρα, η ζωή μας και η ζωή τους. Πότε, άραγε θα γράψω για τη δική τους ζωή, τον κοινωνικό τους βίο, ένα βιβλίο; Πότε ντε; 📷


84 views

Recent Posts

See All

© 2018 by Vassilis Nitsiakos 

  • Facebook Clean Grey